Orhan yalkın

Orhan yalkın

Mail: [email protected]

ASRİ

            Yıllar önce Gaziantep’te bazı mekanlara “Asri” ile başlayan isimler verilmiştir. Asrinin sözlükteki anlamı “Medeni” olduğu hepimizce malum. Ancak, bazı yerlere “Asri” kelimesinin verilmiş olması, kulağa çok da hoş gelmiyor.

            Anımsadıklarımı sizinle paylaşmak istedim.

            Asri Mezarlık, Asri Tuvalet, Asri Sinema, Asri Berber, Asri Fırın.

            ***

            Asri Mezarlık: 1937 yılında Bahsettin Nakiboğlu bulvarı üzerindeki geniş bir arazi mezarlık olarak ayrılmış, ismini de Asri Mezarlık koymuşlardı.

            Bugün dahi bazı cenazeler buraya defnedilmekte ise de ihtiyacı karşılayamadığı için Havaalanı yolu üzerinde Yeşilkent Mezarlığı adlı bir mezarlık ihdas edilmiştir.

            ***

            Asri Fırın: Karagöz caddesinde Gençlik Kırtasiyenin bulunduğu mahalde ilk defa Gaziantep de bir Francala fırını yapılmıştı. Adı Asri Fırın idi.

            Bu fırın açılana kadar Gaziantepliler ev ekmeği ve çarşı ekmeği olarak adlandırılan tırnaklı ekmekle ihtiyaçlarını giderirlerdi.

            Gaziantepliler somun veya francala türünü İkinci Dünya Savaşı sırasında asker tayınını görerek öğrenmişlerdir. Silah altındaki askerlerin çok olması gıda üreten çiftçilerin azalması sebebiyle ve de askerlerin ihtiyacı için buğday ürünü ordu için saklanmış olduğundan ekmek fırınlarında, gilgil darıdan ekmek yapılmıştı.

            Tayını tanımak ise askerlerin bu yoklukta tayın satmış olmalarındandır. Şire Hanı’nın Karakabir tarafına bakan pencerelerinden askerlerden tayını para ile aldığımı anımsıyorum..

            ***

            Asri Tuvalet: Atatürk Bulvarından Eblahan’a çıkan yolun sağ tarafında, üç adet tuvaleti ve bir adet lavaboyu kapsayan bina olarak inşa edilen bu yere Asri Tuvalet adını vermişti belediye. Tuvaletler hela taşı ve 15X15 ebadında beyaz fayans kullanılarak yapılmıştı. Klozeti bilmiyordu Gaziantepliler.

            ***

            Asri Sinema: Suburcu’nda, İncioğlu’ların mülkünün bir parçasındaki yerde Nakip Ali’nin çalıştırdığı yerin adıdır Asri Sinema. Taban ve tavanı beton olup ayakları putrel demirdendi.

            Bir keresinde yangın tehlikesi gören seyirciler camları kırarak dışarı çıkmak istediklerinde Nakip Ali’nin “Yav altı beton, üstü beton niye kaçışıysınız” dediği söylenir.

            ***

            Asri Berber: Asri Sinemanın bitişiğinde idi. Ahmet, Osman Tezel Kardeşlerin berber dükkanıydı. İlk kurulduğunda diğer kardeşleri de ortak iken sonradan Ahmet ve Osman Kardeşler çalışmışlardır.

            Ben çok küçük yaşlarda iken babamın beni burada tıraş ettirdiğini anımsıyorum. Ahmet Tezel’in kızı ile evlenen Tevfik Söylemez kalfa tıraş ederdi beni.

            Ondüle modası çıkınca, dükkânın bir kısmının üst tarafına bir oda yapılarak kapısı ayrılmış kadın bölümü yapılmıştı. Kadın bölümünü Osman Tezel yönetirdi.    

            ***

            Yazımda geçen kişilerin hepsi hak dünyada. Hepsine rahmetler diliyorum.

 

                                                                                  Orhan YALKIN

 

                                                                   

Facebook Yorum

Yorum Yazın