Yazı Detayı
20 Temmuz 2017 - Perşembe 00:17 Bu yazı 408 kez okundu
 
Vahdettin ülkeyi Neden Terk Etti?
Sibel Doğan
 
 

623 yıl ömür süren Osmanlı Devleti’nin otuz altıncı ve son hükümdarı VI. Mehmet Vahdettin Kurtuluş Savaşının zaferle sonuçlanması üzerine Kurtuluş Savaşına destek olmama, Anadolu’nun savunulmasına cephe alma ve İtilaf Devletleriyle birlikte hareket etme nedenleriyle meclis kararıyla 1 Kasım 1922’de saltanatın kaldırılmasıyla tahtından indirildi. Artık padişah değildi. Sadece halife unvanına sahipti. Vahdettin bu koşullarda İngiltere’nin desteğiyle ülkeyi terk etti. 16 Kasım 1922’de İngiliz yardımıyla Malta’ya gitti ve sürgün hayatı başladı. Vahdettin’in ülkeyi terk etmesi ve özellikle İngiltere’ye sığınması tartışma konusu oldu, vatan hainliği ile suçlanmasına yol açtı. Peki, Vahdettin ülkeyi neden terk etti?

İstanbul’un işgalinden sonraki dönemde Sultan Vahdettin’in İngilizlerle ilişkilerinde tek konu şahsi güvenliğinin sağlanması konusuydu. Bu konu milli mücadelenin başarıya ulaşmasından sonra daha da önem kazandı ve hükümdarın İstanbul’da kalıp kalmaması tartışması başladı.

Sultan, İngiltere’ye sığınma talebinde bulundu. İstanbul’daki işgal Kuvvetleri Başkumandanı General Harington’a hitaben mektup yazarak İstanbul’da hayatının tehlike olması gerekçesiyle İngiliz himayesini istedi. Gitme nedenini kendisi şöyle anlatır: ‘’ 2 Kasım itibariyle saltanat makamının kaldırılmasından sonra beliren elim vaziyet artık tamamen ortaya çıktı. Bu hain karar aslında bölünemez olan saltanat ve hilafeti devletin cisminden ve hükümetin hikmetinden ayırdı. İslam âleminin dayanağını anlamsız bir söz haline getirerek hilafet merkezini de tehlikeli bir sahaya sürükledi. Böylelikle gücünden ayrılmış çıplak bir hilafeti ret veya kabul etmek mecburiyetinde ve Anadolu’ya saldırıları defetmeye memur eylediğim Mustafa Kemal’in karşısında kaldım. Kendimde böyle bir hilafet biçimine ne karşı koyma ne de baş eğme imkânını görmeyerek kamuoyunda sükûn ve durumda açıklık belirinceye kadar geçici olarak tehlikeli bölgeden ayrılmaya karar erdim. ‘’ Bununla birlikte Vahdettin, her fırsatta kaçmadığını geri dönmek üzere gittiğini dile getirmiştir.

Vahdettin’in torunu Hümeyra Özbaş, onun gidişi için:’’ Kovulacağını biliyordu, padişah atıldı dedirtmemek ve memlekete bir mani teşkil etmemek için kendi arzusuyla gitti.’’ demiştir. Ayrıca ‘’korkup gittiğini sanmıyorum. Zaten hastaydı ve tek ciğerle yaşıyordu. Ama resmen azledilmesinin üzerine bir de atılma ihtimali ona çok ağır gelmişti herhalde. Memleketini yeni rejim için terk etti, yerini yeni rejime bıraktı.’’ şeklinde konuşmuştur.

İngiliz basını ise Vahdettin’in hayatına kastedilmesinden korkmasını, Mustafa Kemal Paşa ile Ankara Hükümeti’nin ileride kendisini yargılamak istedikleri yolundaki haberleri kaçış nedeni olarak göstermiştir.

Sultan Vahdettin, İngiliz Generalinden yardım istemesinin gerekçesi olarak da Harington’un İtilaf ve İşgal Kuvvetleri Başkumandanı sıfatı taşımasını gösterir. İngiliz himayesini istemesinin nedeninin ise Kral George’nin birçok Müslüman tebaaya hükmetmesi olduğunu söylemiştir.

Kaynaklar

Bardakçı, Murat. Şahbaba. Everest yayınları. Şubat 2015

 
Etiketler: Vahdettin, ülkeyi, Neden, Terk, Etti?,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
09 Aralık 2017
Sus, izle
298 Okunma.
23 Kasım 2017
Modern Türkiye
294 Okunma.
17 Kasım 2017
BİZ
246 Okunma.
09 Kasım 2017
Anlam
255 Okunma.
26 Ekim 2017
Aşk nedir?
286 Okunma.
13 Ekim 2017
Aydınlık Yol
295 Okunma.
11 Eylül 2017
Sessiz Gece
378 Okunma.
27 Temmuz 2017
Bizde Tarih Anlayışı
389 Okunma.
13 Temmuz 2017
Şehzade Evlilikleri
282 Okunma.
08 Temmuz 2017
ENDERUN MEKTEBİ
449 Okunma.
22 Haziran 2017
Karakol Cemiyeti
416 Okunma.
01 Haziran 2017
Kitap Severliğimiz
431 Okunma.
25 Mayıs 2017
Rüzgar
416 Okunma.
18 Mayıs 2017
Atatürk ve Bayrak
428 Okunma.
14 Nisan 2017
Süryaniler
940 Okunma.
05 Nisan 2017
Gençliğimsin
470 Okunma.
28 Mart 2017
Mustafa Kemal’in İttihat ve Terakki Cemiyeti’ne Eleştirileri
566 Okunma.
22 Mart 2017
Kût'ül-Amâre Savaşı
543 Okunma.
08 Mart 2017
Hürriyet ve İtilaf Partisi
600 Okunma.
22 Şubat 2017
Ahmet Rıza Bey
674 Okunma.
07 Şubat 2017
Sol Partilerin Gençlerle ilişkisi
553 Okunma.
31 Ocak 2017
Akıp giden yaşam
452 Okunma.
24 Ocak 2017
İttihatçılar
553 Okunma.
17 Ocak 2017
Sen Lazım
486 Okunma.
11 Ocak 2017
Ruhumun Aynası
528 Okunma.
04 Ocak 2017
İttihat ve Terakki
592 Okunma.
27 Aralık 2016
Mustafa Kemal
623 Okunma.
20 Aralık 2016
Vatan Yahut Silistre
574 Okunma.
14 Aralık 2016
VATANIM SENSİN
631 Okunma.
07 Aralık 2016
Kravatın Tarihi
628 Okunma.
30 Kasım 2016
HER ŞEY NORMAL
567 Okunma.
22 Kasım 2016
ÖĞRETMENLİK
610 Okunma.
16 Kasım 2016
İstanbul
514 Okunma.
08 Kasım 2016
MİSAKI MİLLİ NEDİR?
579 Okunma.
02 Kasım 2016
Türkiye’de 29 Ekim
515 Okunma.
19 Temmuz 2016
İleri Çağ İleri Medeniyet demek midir?
985 Okunma.
12 Temmuz 2016
İttihat ve Terakki Cemiyeti’nde Neden Lider yoktu?
703 Okunma.
29 Haziran 2016
Almanya’nın Osmanlı ile İttifak Yapma Nedenleri
597 Okunma.
31 Mayıs 2016
Babı Ali Baskını
794 Okunma.
24 Mayıs 2016
Kafkas Cephesinde Osmanlı- Alman Çatışması
740 Okunma.
17 Mayıs 2016
İttihat ve Terakki Partisi’nin ideolojisi
819 Okunma.
10 Mayıs 2016
Deniz Gezmiş’e
904 Okunma.
03 Mayıs 2016
Mustafa Kemal ya da Enver
1007 Okunma.
26 Nisan 2016
Sarıkamış Harekatı
805 Okunma.
19 Nisan 2016
I.DÜNYA SAVAŞINDA ALMANLARLA İTTİFAK YAPMAK ZORUNLU MUYDU?
693 Okunma.
12 Nisan 2016
Fatih’in Osmanlısı
873 Okunma.
05 Nisan 2016
Latin Alfabesinin Kullanımı
869 Okunma.
29 Mart 2016
I.Dünya Savaşı’nda Osmanlı Ordusunun Durumu
668 Okunma.
22 Mart 2016
Başka Bir Dünya
903 Okunma.
15 Mart 2016
Çanakkale Savaşı Özel Bir Savaştır
807 Okunma.
08 Mart 2016
Komutanlık Yetenektir
767 Okunma.
01 Mart 2016
II. Abdülhamit’in İttihatçılarla İktidar Mücadelesi
867 Okunma.
23 Şubat 2016
Enver Paşa’nın Kişiliği
953 Okunma.
16 Şubat 2016
Mobbing zayıflığın göstergesidir.
848 Okunma.
09 Şubat 2016
Sevgiliye Mektup
1575 Okunma.
02 Şubat 2016
Türklerde milli bilinç
853 Okunma.
26 Ocak 2016
Güzellik emek ister
951 Okunma.
19 Ocak 2016
İttihat ve Terakki Kuruluşu
1031 Okunma.
12 Ocak 2016
Enver Paşa ve Mustafa Kemal ilişkisi
1080 Okunma.
05 Ocak 2016
Enver
874 Okunma.
29 Aralık 2015
Vatan Nedir?
1273 Okunma.
22 Aralık 2015
25 Aralık
859 Okunma.
15 Aralık 2015
Kahraman mı, Vatan haini mi?
908 Okunma.
09 Aralık 2015
Ermeni Soykırım iddialarına Türk yanıtı ne olmalı?
856 Okunma.
01 Aralık 2015
İhmal Edilen Bayırbucak
820 Okunma.
24 Kasım 2015
Osmanlı Ordusunun Almanlara Teslimi
978 Okunma.
17 Kasım 2015
Osmanlı Aydınları İttihatçıları İttihatçılar…
883 Okunma.
10 Kasım 2015
Muhteşem savaş konuşmaları
1631 Okunma.
Haber Yazılımı