Yazı Detayı
17 Kasım 2015 - Salı 15:31 Bu yazı 781 kez okundu
 
Osmanlı Aydınları İttihatçıları İttihatçılar…
Sibel Doğan
 
 

Üniversiteden beri İttihat ve Terakkicilere hayranlığım vardır. İnsanların ya da tarihin İttihatçılara bakışı beni hiç etkilemedi. İnsanlar hep sonrasına bakarak yargıladılar onları. Oysa monarşik dönemde bugün bile önemi tam olarak anlaşılmamış, benimsenmemiş demokrasi, insan hakları, kadın hakları, Türkçülük gibi konuları 1870’li yıllarda dile getirdiler. O dönem için bu fikirleri savunmak idamına ferman hazırlamak gibiydi. İttihatçılar korkmadılar, gizli örgüt kurarak fikirlerinin arkasında durdular ve ne olursa olsun ideallerinden vazgeçmediler.

İttihatçılar, yaşadıkları zaman içinde toplumun aydın sınıfını oluşturdular. Osmanlı’nın batıya dönük yüzüydüler. Radikal fikirlerini baskılara rağmen yaymayı başardılar. Yaptıkları güçlü muhalefet onları iktidara taşıdı.Osmanlı ülkesinde monarşinin güncelliğini yitirmiş bir yönetim olduğunu ilk dile getiren İttihatçılardır. Hem Türkçülük hem de demokrasi konusunda Fransız İhtilali’nden etkilenen ilk Türk topluluktur. Avrupa’dan getirilen birçok kitabı tercüme ederek Türk toplumunun bilinçlenmesini sağladılar. Yönetim konusunda bir tavrı, yorumu olan bir neslin yetişmesine öncü oldular. Atık insanlar yönetimi eleştiriyor olan ve olması gereken konularını tartışıyordu. Padişahım çok yaşa zihniyetinin cumhuriyete dönüşmesinin tohumlarını ektiler.  Söyledikleri ve savundukları konuda o kadar güncel ve haklıydılar ki onları bile şaşırtacak bir hızla iktidara geldiler. Sonra da padişahı tahttan indirip tahta çıkaracak kadar güçlendiler. Üstelik bu kudrete sahip olan İttihatçılar, paşalardan değil genç yüzbaşılardan oluşuyordu. Fikirleri de kendileri gibi gençti.

Ülkemizde halka verilen hakların tepeden indiği, tabandan bir talep gelmediği kanısı vardır. Oysaki Osmanlı döneminde halk talep etmekle kalmamış büyük bir mücadele vermiştir cumhuriyet ve diğer yenilikler konusunda. İşte bu aydınlanmayı, demokratikleşmeyi talep eden halkın öncüleri ittihatçılardır. Onlar olgunlaşmayı sağladılar. Zamanı gelince savundukları fikirlerteker teker uygulanmaya kondu. Ancak böyle söyleyerek İttihatçıların her yaptıklarının takdir edilmesi gerektiği intibası uyandırmak istemem. Vatanı bizim kadar seviyorlardı. Yaptıklarıyla vatanı, halkı korumaya çalıştılar ancak zaman zaman hatalar yaptılar.

Bugün de o dönemi anlatan roman ve fikir kitapları okuyorum. Yazarları hangi siyasi görüşe sahip olursa olsun bu kitapları okudukça İttihatçılara duyduğum hayranlık artıyor. Bu hayranlık fikirleri, cesaretleri, padişaha karşı tavırları ve mücadele azimleri konusundadır. Hayranlığım arttıkça hatalarını ve eksiklerini de daha net görmeye başladım. İttihatçıların yaptıkları, vizyonları eleştirilebilir ama bu onları yaşadıkları çağ için değersizleştirmez.  Sadece bugün için ders çıkarılması konusunda fayda sağlar.

Türklerde demokratikleşmeyi İttihatçılara değinmeden anlatmak mümkün müdür? Suikastçıları vardı, cinayetleri vardı, ülkeyi hegemonyaları altına aldılar, II. Abdülhamit’in istibdat dönemini bitirip kendi istibdat dönemlerini başlattılar. Bütün bunlar İttihatçıların Osmanlı’nın demokratikleşmesindeki emeklerini siler mi?

 

 
Etiketler: Osmanlı, Aydınları, İttihatçıları, İttihatçılar…,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
23 Kasım 2017
Modern Türkiye
28 Okunma.
17 Kasım 2017
BİZ
66 Okunma.
09 Kasım 2017
Anlam
109 Okunma.
26 Ekim 2017
Aşk nedir?
131 Okunma.
13 Ekim 2017
Aydınlık Yol
147 Okunma.
11 Eylül 2017
Sessiz Gece
227 Okunma.
27 Temmuz 2017
Bizde Tarih Anlayışı
240 Okunma.
20 Temmuz 2017
Vahdettin ülkeyi Neden Terk Etti?
306 Okunma.
13 Temmuz 2017
Şehzade Evlilikleri
175 Okunma.
08 Temmuz 2017
ENDERUN MEKTEBİ
322 Okunma.
22 Haziran 2017
Karakol Cemiyeti
294 Okunma.
01 Haziran 2017
Kitap Severliğimiz
309 Okunma.
25 Mayıs 2017
Rüzgar
264 Okunma.
18 Mayıs 2017
Atatürk ve Bayrak
295 Okunma.
14 Nisan 2017
Süryaniler
812 Okunma.
05 Nisan 2017
Gençliğimsin
321 Okunma.
28 Mart 2017
Mustafa Kemal’in İttihat ve Terakki Cemiyeti’ne Eleştirileri
407 Okunma.
22 Mart 2017
Kût'ül-Amâre Savaşı
386 Okunma.
08 Mart 2017
Hürriyet ve İtilaf Partisi
455 Okunma.
22 Şubat 2017
Ahmet Rıza Bey
550 Okunma.
07 Şubat 2017
Sol Partilerin Gençlerle ilişkisi
420 Okunma.
31 Ocak 2017
Akıp giden yaşam
345 Okunma.
24 Ocak 2017
İttihatçılar
401 Okunma.
17 Ocak 2017
Sen Lazım
362 Okunma.
11 Ocak 2017
Ruhumun Aynası
406 Okunma.
04 Ocak 2017
İttihat ve Terakki
426 Okunma.
27 Aralık 2016
Mustafa Kemal
480 Okunma.
20 Aralık 2016
Vatan Yahut Silistre
448 Okunma.
14 Aralık 2016
VATANIM SENSİN
485 Okunma.
07 Aralık 2016
Kravatın Tarihi
478 Okunma.
30 Kasım 2016
HER ŞEY NORMAL
453 Okunma.
22 Kasım 2016
ÖĞRETMENLİK
448 Okunma.
16 Kasım 2016
İstanbul
407 Okunma.
08 Kasım 2016
MİSAKI MİLLİ NEDİR?
463 Okunma.
02 Kasım 2016
Türkiye’de 29 Ekim
377 Okunma.
19 Temmuz 2016
İleri Çağ İleri Medeniyet demek midir?
836 Okunma.
12 Temmuz 2016
İttihat ve Terakki Cemiyeti’nde Neden Lider yoktu?
553 Okunma.
29 Haziran 2016
Almanya’nın Osmanlı ile İttifak Yapma Nedenleri
483 Okunma.
31 Mayıs 2016
Babı Ali Baskını
655 Okunma.
24 Mayıs 2016
Kafkas Cephesinde Osmanlı- Alman Çatışması
606 Okunma.
17 Mayıs 2016
İttihat ve Terakki Partisi’nin ideolojisi
672 Okunma.
10 Mayıs 2016
Deniz Gezmiş’e
751 Okunma.
03 Mayıs 2016
Mustafa Kemal ya da Enver
854 Okunma.
26 Nisan 2016
Sarıkamış Harekatı
679 Okunma.
19 Nisan 2016
I.DÜNYA SAVAŞINDA ALMANLARLA İTTİFAK YAPMAK ZORUNLU MUYDU?
558 Okunma.
12 Nisan 2016
Fatih’in Osmanlısı
732 Okunma.
05 Nisan 2016
Latin Alfabesinin Kullanımı
711 Okunma.
29 Mart 2016
I.Dünya Savaşı’nda Osmanlı Ordusunun Durumu
591 Okunma.
22 Mart 2016
Başka Bir Dünya
777 Okunma.
15 Mart 2016
Çanakkale Savaşı Özel Bir Savaştır
672 Okunma.
08 Mart 2016
Komutanlık Yetenektir
653 Okunma.
01 Mart 2016
II. Abdülhamit’in İttihatçılarla İktidar Mücadelesi
739 Okunma.
23 Şubat 2016
Enver Paşa’nın Kişiliği
835 Okunma.
16 Şubat 2016
Mobbing zayıflığın göstergesidir.
714 Okunma.
09 Şubat 2016
Sevgiliye Mektup
1314 Okunma.
02 Şubat 2016
Türklerde milli bilinç
731 Okunma.
26 Ocak 2016
Güzellik emek ister
805 Okunma.
19 Ocak 2016
İttihat ve Terakki Kuruluşu
889 Okunma.
12 Ocak 2016
Enver Paşa ve Mustafa Kemal ilişkisi
927 Okunma.
05 Ocak 2016
Enver
755 Okunma.
29 Aralık 2015
Vatan Nedir?
1141 Okunma.
22 Aralık 2015
25 Aralık
734 Okunma.
15 Aralık 2015
Kahraman mı, Vatan haini mi?
775 Okunma.
09 Aralık 2015
Ermeni Soykırım iddialarına Türk yanıtı ne olmalı?
771 Okunma.
01 Aralık 2015
İhmal Edilen Bayırbucak
714 Okunma.
24 Kasım 2015
Osmanlı Ordusunun Almanlara Teslimi
867 Okunma.
10 Kasım 2015
Muhteşem savaş konuşmaları
1456 Okunma.
Haber Yazılımı