Yazı Detayı
17 Kasım 2015 - Salı 15:31 Bu yazı 593 kez okundu
 
Osmanlı Aydınları İttihatçıları İttihatçılar…
Sibel Doğan
 
 

Üniversiteden beri İttihat ve Terakkicilere hayranlığım vardır. İnsanların ya da tarihin İttihatçılara bakışı beni hiç etkilemedi. İnsanlar hep sonrasına bakarak yargıladılar onları. Oysa monarşik dönemde bugün bile önemi tam olarak anlaşılmamış, benimsenmemiş demokrasi, insan hakları, kadın hakları, Türkçülük gibi konuları 1870’li yıllarda dile getirdiler. O dönem için bu fikirleri savunmak idamına ferman hazırlamak gibiydi. İttihatçılar korkmadılar, gizli örgüt kurarak fikirlerinin arkasında durdular ve ne olursa olsun ideallerinden vazgeçmediler.

İttihatçılar, yaşadıkları zaman içinde toplumun aydın sınıfını oluşturdular. Osmanlı’nın batıya dönük yüzüydüler. Radikal fikirlerini baskılara rağmen yaymayı başardılar. Yaptıkları güçlü muhalefet onları iktidara taşıdı.Osmanlı ülkesinde monarşinin güncelliğini yitirmiş bir yönetim olduğunu ilk dile getiren İttihatçılardır. Hem Türkçülük hem de demokrasi konusunda Fransız İhtilali’nden etkilenen ilk Türk topluluktur. Avrupa’dan getirilen birçok kitabı tercüme ederek Türk toplumunun bilinçlenmesini sağladılar. Yönetim konusunda bir tavrı, yorumu olan bir neslin yetişmesine öncü oldular. Atık insanlar yönetimi eleştiriyor olan ve olması gereken konularını tartışıyordu. Padişahım çok yaşa zihniyetinin cumhuriyete dönüşmesinin tohumlarını ektiler.  Söyledikleri ve savundukları konuda o kadar güncel ve haklıydılar ki onları bile şaşırtacak bir hızla iktidara geldiler. Sonra da padişahı tahttan indirip tahta çıkaracak kadar güçlendiler. Üstelik bu kudrete sahip olan İttihatçılar, paşalardan değil genç yüzbaşılardan oluşuyordu. Fikirleri de kendileri gibi gençti.

Ülkemizde halka verilen hakların tepeden indiği, tabandan bir talep gelmediği kanısı vardır. Oysaki Osmanlı döneminde halk talep etmekle kalmamış büyük bir mücadele vermiştir cumhuriyet ve diğer yenilikler konusunda. İşte bu aydınlanmayı, demokratikleşmeyi talep eden halkın öncüleri ittihatçılardır. Onlar olgunlaşmayı sağladılar. Zamanı gelince savundukları fikirlerteker teker uygulanmaya kondu. Ancak böyle söyleyerek İttihatçıların her yaptıklarının takdir edilmesi gerektiği intibası uyandırmak istemem. Vatanı bizim kadar seviyorlardı. Yaptıklarıyla vatanı, halkı korumaya çalıştılar ancak zaman zaman hatalar yaptılar.

Bugün de o dönemi anlatan roman ve fikir kitapları okuyorum. Yazarları hangi siyasi görüşe sahip olursa olsun bu kitapları okudukça İttihatçılara duyduğum hayranlık artıyor. Bu hayranlık fikirleri, cesaretleri, padişaha karşı tavırları ve mücadele azimleri konusundadır. Hayranlığım arttıkça hatalarını ve eksiklerini de daha net görmeye başladım. İttihatçıların yaptıkları, vizyonları eleştirilebilir ama bu onları yaşadıkları çağ için değersizleştirmez.  Sadece bugün için ders çıkarılması konusunda fayda sağlar.

Türklerde demokratikleşmeyi İttihatçılara değinmeden anlatmak mümkün müdür? Suikastçıları vardı, cinayetleri vardı, ülkeyi hegemonyaları altına aldılar, II. Abdülhamit’in istibdat dönemini bitirip kendi istibdat dönemlerini başlattılar. Bütün bunlar İttihatçıların Osmanlı’nın demokratikleşmesindeki emeklerini siler mi?

 

 
Etiketler: Osmanlı, Aydınları, İttihatçıları, İttihatçılar…,
Yorumlar
Diğer Yazılar
Rüzgar
Atatürk ve Bayrak
Süryaniler
Gençliğimsin
Mustafa Kemal’in İttihat ve Terakki Cemiyeti’ne Eleştirileri
Kût'ül-Amâre Savaşı
Hürriyet ve İtilaf Partisi
Ahmet Rıza Bey
Sol Partilerin Gençlerle ilişkisi
Akıp giden yaşam
İttihatçılar
Sen Lazım
Ruhumun Aynası
İttihat ve Terakki
Mustafa Kemal
Vatan Yahut Silistre
VATANIM SENSİN
Kravatın Tarihi
HER ŞEY NORMAL
ÖĞRETMENLİK
İstanbul
MİSAKI MİLLİ NEDİR?
Türkiye’de 29 Ekim
İleri Çağ İleri Medeniyet demek midir?
İttihat ve Terakki Cemiyeti’nde Neden Lider yoktu?
Almanya’nın Osmanlı ile İttifak Yapma Nedenleri
Babı Ali Baskını
Kafkas Cephesinde Osmanlı- Alman Çatışması
İttihat ve Terakki Partisi’nin ideolojisi
Deniz Gezmiş’e
Mustafa Kemal ya da Enver
Sarıkamış Harekatı
I.DÜNYA SAVAŞINDA ALMANLARLA İTTİFAK YAPMAK ZORUNLU MUYDU?
Fatih’in Osmanlısı
Latin Alfabesinin Kullanımı
I.Dünya Savaşı’nda Osmanlı Ordusunun Durumu
Başka Bir Dünya
Çanakkale Savaşı Özel Bir Savaştır
Komutanlık Yetenektir
II. Abdülhamit’in İttihatçılarla İktidar Mücadelesi
Enver Paşa’nın Kişiliği
Mobbing zayıflığın göstergesidir.
Sevgiliye Mektup
Türklerde milli bilinç
Güzellik emek ister
İttihat ve Terakki Kuruluşu
Enver Paşa ve Mustafa Kemal ilişkisi
Enver
Vatan Nedir?
25 Aralık
Kahraman mı, Vatan haini mi?
Ermeni Soykırım iddialarına Türk yanıtı ne olmalı?
İhmal Edilen Bayırbucak
Osmanlı Ordusunun Almanlara Teslimi
Muhteşem savaş konuşmaları
Haber Yazılımı Haber Scripti Haber Sistemi Haber Paketleri