Yazı Detayı
17 Kasım 2015 - Salı 15:31 Bu yazı 716 kez okundu
 
Osmanlı Aydınları İttihatçıları İttihatçılar…
Sibel Doğan
 
 

Üniversiteden beri İttihat ve Terakkicilere hayranlığım vardır. İnsanların ya da tarihin İttihatçılara bakışı beni hiç etkilemedi. İnsanlar hep sonrasına bakarak yargıladılar onları. Oysa monarşik dönemde bugün bile önemi tam olarak anlaşılmamış, benimsenmemiş demokrasi, insan hakları, kadın hakları, Türkçülük gibi konuları 1870’li yıllarda dile getirdiler. O dönem için bu fikirleri savunmak idamına ferman hazırlamak gibiydi. İttihatçılar korkmadılar, gizli örgüt kurarak fikirlerinin arkasında durdular ve ne olursa olsun ideallerinden vazgeçmediler.

İttihatçılar, yaşadıkları zaman içinde toplumun aydın sınıfını oluşturdular. Osmanlı’nın batıya dönük yüzüydüler. Radikal fikirlerini baskılara rağmen yaymayı başardılar. Yaptıkları güçlü muhalefet onları iktidara taşıdı.Osmanlı ülkesinde monarşinin güncelliğini yitirmiş bir yönetim olduğunu ilk dile getiren İttihatçılardır. Hem Türkçülük hem de demokrasi konusunda Fransız İhtilali’nden etkilenen ilk Türk topluluktur. Avrupa’dan getirilen birçok kitabı tercüme ederek Türk toplumunun bilinçlenmesini sağladılar. Yönetim konusunda bir tavrı, yorumu olan bir neslin yetişmesine öncü oldular. Atık insanlar yönetimi eleştiriyor olan ve olması gereken konularını tartışıyordu. Padişahım çok yaşa zihniyetinin cumhuriyete dönüşmesinin tohumlarını ektiler.  Söyledikleri ve savundukları konuda o kadar güncel ve haklıydılar ki onları bile şaşırtacak bir hızla iktidara geldiler. Sonra da padişahı tahttan indirip tahta çıkaracak kadar güçlendiler. Üstelik bu kudrete sahip olan İttihatçılar, paşalardan değil genç yüzbaşılardan oluşuyordu. Fikirleri de kendileri gibi gençti.

Ülkemizde halka verilen hakların tepeden indiği, tabandan bir talep gelmediği kanısı vardır. Oysaki Osmanlı döneminde halk talep etmekle kalmamış büyük bir mücadele vermiştir cumhuriyet ve diğer yenilikler konusunda. İşte bu aydınlanmayı, demokratikleşmeyi talep eden halkın öncüleri ittihatçılardır. Onlar olgunlaşmayı sağladılar. Zamanı gelince savundukları fikirlerteker teker uygulanmaya kondu. Ancak böyle söyleyerek İttihatçıların her yaptıklarının takdir edilmesi gerektiği intibası uyandırmak istemem. Vatanı bizim kadar seviyorlardı. Yaptıklarıyla vatanı, halkı korumaya çalıştılar ancak zaman zaman hatalar yaptılar.

Bugün de o dönemi anlatan roman ve fikir kitapları okuyorum. Yazarları hangi siyasi görüşe sahip olursa olsun bu kitapları okudukça İttihatçılara duyduğum hayranlık artıyor. Bu hayranlık fikirleri, cesaretleri, padişaha karşı tavırları ve mücadele azimleri konusundadır. Hayranlığım arttıkça hatalarını ve eksiklerini de daha net görmeye başladım. İttihatçıların yaptıkları, vizyonları eleştirilebilir ama bu onları yaşadıkları çağ için değersizleştirmez.  Sadece bugün için ders çıkarılması konusunda fayda sağlar.

Türklerde demokratikleşmeyi İttihatçılara değinmeden anlatmak mümkün müdür? Suikastçıları vardı, cinayetleri vardı, ülkeyi hegemonyaları altına aldılar, II. Abdülhamit’in istibdat dönemini bitirip kendi istibdat dönemlerini başlattılar. Bütün bunlar İttihatçıların Osmanlı’nın demokratikleşmesindeki emeklerini siler mi?

 

 
Etiketler: Osmanlı, Aydınları, İttihatçıları, İttihatçılar…,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
11 Eylül 2017
Sessiz Gece
91 Okunma.
27 Temmuz 2017
Bizde Tarih Anlayışı
177 Okunma.
20 Temmuz 2017
Vahdettin ülkeyi Neden Terk Etti?
239 Okunma.
13 Temmuz 2017
Şehzade Evlilikleri
126 Okunma.
08 Temmuz 2017
ENDERUN MEKTEBİ
233 Okunma.
22 Haziran 2017
Karakol Cemiyeti
228 Okunma.
01 Haziran 2017
Kitap Severliğimiz
249 Okunma.
25 Mayıs 2017
Rüzgar
202 Okunma.
18 Mayıs 2017
Atatürk ve Bayrak
245 Okunma.
14 Nisan 2017
Süryaniler
733 Okunma.
05 Nisan 2017
Gençliğimsin
255 Okunma.
28 Mart 2017
Mustafa Kemal’in İttihat ve Terakki Cemiyeti’ne Eleştirileri
357 Okunma.
22 Mart 2017
Kût'ül-Amâre Savaşı
312 Okunma.
08 Mart 2017
Hürriyet ve İtilaf Partisi
377 Okunma.
22 Şubat 2017
Ahmet Rıza Bey
470 Okunma.
07 Şubat 2017
Sol Partilerin Gençlerle ilişkisi
344 Okunma.
31 Ocak 2017
Akıp giden yaşam
275 Okunma.
24 Ocak 2017
İttihatçılar
317 Okunma.
17 Ocak 2017
Sen Lazım
288 Okunma.
11 Ocak 2017
Ruhumun Aynası
342 Okunma.
04 Ocak 2017
İttihat ve Terakki
358 Okunma.
27 Aralık 2016
Mustafa Kemal
416 Okunma.
20 Aralık 2016
Vatan Yahut Silistre
380 Okunma.
14 Aralık 2016
VATANIM SENSİN
419 Okunma.
07 Aralık 2016
Kravatın Tarihi
404 Okunma.
30 Kasım 2016
HER ŞEY NORMAL
391 Okunma.
22 Kasım 2016
ÖĞRETMENLİK
362 Okunma.
16 Kasım 2016
İstanbul
354 Okunma.
08 Kasım 2016
MİSAKI MİLLİ NEDİR?
405 Okunma.
02 Kasım 2016
Türkiye’de 29 Ekim
311 Okunma.
19 Temmuz 2016
İleri Çağ İleri Medeniyet demek midir?
762 Okunma.
12 Temmuz 2016
İttihat ve Terakki Cemiyeti’nde Neden Lider yoktu?
486 Okunma.
29 Haziran 2016
Almanya’nın Osmanlı ile İttifak Yapma Nedenleri
433 Okunma.
31 Mayıs 2016
Babı Ali Baskını
590 Okunma.
24 Mayıs 2016
Kafkas Cephesinde Osmanlı- Alman Çatışması
550 Okunma.
17 Mayıs 2016
İttihat ve Terakki Partisi’nin ideolojisi
596 Okunma.
10 Mayıs 2016
Deniz Gezmiş’e
683 Okunma.
03 Mayıs 2016
Mustafa Kemal ya da Enver
768 Okunma.
26 Nisan 2016
Sarıkamış Harekatı
605 Okunma.
19 Nisan 2016
I.DÜNYA SAVAŞINDA ALMANLARLA İTTİFAK YAPMAK ZORUNLU MUYDU?
492 Okunma.
12 Nisan 2016
Fatih’in Osmanlısı
658 Okunma.
05 Nisan 2016
Latin Alfabesinin Kullanımı
620 Okunma.
29 Mart 2016
I.Dünya Savaşı’nda Osmanlı Ordusunun Durumu
540 Okunma.
22 Mart 2016
Başka Bir Dünya
722 Okunma.
15 Mart 2016
Çanakkale Savaşı Özel Bir Savaştır
608 Okunma.
08 Mart 2016
Komutanlık Yetenektir
601 Okunma.
01 Mart 2016
II. Abdülhamit’in İttihatçılarla İktidar Mücadelesi
671 Okunma.
23 Şubat 2016
Enver Paşa’nın Kişiliği
765 Okunma.
16 Şubat 2016
Mobbing zayıflığın göstergesidir.
647 Okunma.
09 Şubat 2016
Sevgiliye Mektup
1166 Okunma.
02 Şubat 2016
Türklerde milli bilinç
652 Okunma.
26 Ocak 2016
Güzellik emek ister
734 Okunma.
19 Ocak 2016
İttihat ve Terakki Kuruluşu
829 Okunma.
12 Ocak 2016
Enver Paşa ve Mustafa Kemal ilişkisi
851 Okunma.
05 Ocak 2016
Enver
697 Okunma.
29 Aralık 2015
Vatan Nedir?
1082 Okunma.
22 Aralık 2015
25 Aralık
675 Okunma.
15 Aralık 2015
Kahraman mı, Vatan haini mi?
712 Okunma.
09 Aralık 2015
Ermeni Soykırım iddialarına Türk yanıtı ne olmalı?
721 Okunma.
01 Aralık 2015
İhmal Edilen Bayırbucak
656 Okunma.
24 Kasım 2015
Osmanlı Ordusunun Almanlara Teslimi
796 Okunma.
10 Kasım 2015
Muhteşem savaş konuşmaları
1371 Okunma.
Haber Yazılımı