Yazı Detayı
19 Ocak 2016 - Salı 16:18 Bu yazı 1143 kez okundu
 
İttihat ve Terakki Kuruluşu
Sibel Doğan
 
 

İttihat ve Terakki mekteplerin siyasal örgütüdür. Bu mektepler 1827’de açılan tıbbiye, 1834’te açılan Harbiye ve 1859’da açılan Mülkiye’dir. Bu okullarda çokça düzenli olarak modern yeni adamlar yetişmeye başladı. Bu kitleyi yetiştiren ve hatta  devrim fikirlerine sahip olmalarını sağlayan devletin kendisiydi. Ancak padişah durumu çıkarlarına ters bulunca evlatlarını bağrına basmadı. Sahip oldukları modernizimden rahatsız oldu. Buna rağmen devlet Jön Türk adı verilen aydın sınıfa devlet kademelerinde önemli görevler verdi. Çünkü çökmekte olan imparatorluğu kurtaracak olan onlardı. Ayrıca çağın gereği olan milliyetçilik ve halk egemenliği fikri de ittihatçıları güçlü kılmıştı.

Başlangıçta yasa dışı bir örgüttü. İleriki zamanlarda meşrulaşsa da kendilerini yönetimde göremediler. Onlar Padişahın saltanatına ve saraya zaaf duyuyorlardı. Bu nedenle iktidarı tam olarak yaşayamadılar. istekleri padişah onayıyla gerçekleşiyordu.

Örgütün bir özelliği de bugün bile yapılmayan parti içi demokrasisidir. Cemiyetin başkanlık mevki yoktur. Ortaklaşa önderlik söz konusudur. Talat ve Enver partinin sivrilen adamlarıydı ama umumi kongrelerin merkezi umuminin önemi hiç azalmadı denilebilir. ( Akşin:2014) Oysa günümüzdeki büyük partilerde genellikle önder her şeydir. Partinin fikri yok liderin fikri var gibi. Liderle ters düşen de partiden ihraç ediliyor. Kongreler ne siyaset, ideoloji, program belirlemede ne de önder belirlemede ağırlığı olmayan kuruluşlardır.

Günümüzde siyasal partilerde lider her şeydir. Liderin bir ağırlığının olması doğaldır. Ancak her konuda taban, parti seçmeni, kongre tam tersini istese de liderin tek başına karar alması diğer yönetim kurulu üyelerinin de buna eyvallah demesi yadırganmayacak bir durum değil. Parti eriyor, yok oluyor ancak lider değişikliğine gidilmiyor. Günümüz için bu anlayış çağ dışı bir tutumdur. Parti içinde monarşik saltanat süren lider iktidardayken kim bilir neler yapacaktır. Bu anlayışı savunan ya da kanıksayan kimseler demokrasiyi anlayamamış, özümseyememiş kimselerdir. Bu yönüyle 1908 İttihat ve Terakkisi günümüze kıyasla ileri bir demokrasiye sahiptir.

İttihat ve Terakki sıradan bir örgüt değildir. Üyelerinin hepsi okumuştur. Meşrutiyeti Avrupa’da yayımlanan kitapları okuyarak öğrenmişlerdir. Üniversite mezunu olmaları ve çok okumaları onlara geniş bir vizyon kazandırmıştır. Monarşik Osmanlı egemenliği altında ileri bir demokrasi savunmuşlardır.

İttihat ve Terakki Kurulduğu dönemde ((1895) Osmanlı’nın bütünlüğünden yana bir tavır sergiliyordu. Cemiyetin ismi de buradan gelir. Cemiyet kurucularından Ahmet Rıza AgustCompe’nin pozitivizminin düsturu ‘nizam ve Terakki’den etkilenmiş, terakkiyi almış Osmanlıcılığı belirtmek için ittihat (birleştirme) kelimesiyle birleştirmiştir. İttihat ve Terakki Cemiyetinin başından beri hedefi Osmanlı’nın bütünlüğünü sağlamak ve ülkeyi çöküntüden kurtarmak olmuştur. Ülkede aydınlanma devrini ise yeni bir devletle değil Osmanlı’nın yükselişi ile başlatmak istediler. Harf değişikliği, kıyafet değişikliği kadın hakları vb konularda yapılan ıslahatlar Osmanlı’nın yükselişi şeklinde olacaktı.

Kaynaklar

AKŞİN, S.,Jön Türkler ve İttihat ve Terakki. 7. Baskı, Ankara: 2014.ss29-30

 
Etiketler: İttihat, ve, Terakki, Kuruluşu,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
21 Nisan 2018
Dilde Zenginleşme
583 Okunma.
07 Nisan 2018
Alfabemiz Ne Olmalı?
377 Okunma.
24 Mart 2018
KÖRLÜK
447 Okunma.
14 Mart 2018
Kadın Hakları
328 Okunma.
03 Mart 2018
EĞİTİM ÖNEMLİDİR
359 Okunma.
09 Aralık 2017
Sus, izle
460 Okunma.
23 Kasım 2017
Modern Türkiye
415 Okunma.
17 Kasım 2017
BİZ
349 Okunma.
09 Kasım 2017
Anlam
368 Okunma.
26 Ekim 2017
Aşk nedir?
423 Okunma.
13 Ekim 2017
Aydınlık Yol
416 Okunma.
11 Eylül 2017
Sessiz Gece
501 Okunma.
27 Temmuz 2017
Bizde Tarih Anlayışı
517 Okunma.
20 Temmuz 2017
Vahdettin ülkeyi Neden Terk Etti?
518 Okunma.
13 Temmuz 2017
Şehzade Evlilikleri
379 Okunma.
08 Temmuz 2017
ENDERUN MEKTEBİ
590 Okunma.
22 Haziran 2017
Karakol Cemiyeti
561 Okunma.
01 Haziran 2017
Kitap Severliğimiz
561 Okunma.
25 Mayıs 2017
Rüzgar
555 Okunma.
18 Mayıs 2017
Atatürk ve Bayrak
535 Okunma.
14 Nisan 2017
Süryaniler
1066 Okunma.
05 Nisan 2017
Gençliğimsin
580 Okunma.
28 Mart 2017
Mustafa Kemal’in İttihat ve Terakki Cemiyeti’ne Eleştirileri
694 Okunma.
22 Mart 2017
Kût'ül-Amâre Savaşı
662 Okunma.
08 Mart 2017
Hürriyet ve İtilaf Partisi
732 Okunma.
22 Şubat 2017
Ahmet Rıza Bey
780 Okunma.
07 Şubat 2017
Sol Partilerin Gençlerle ilişkisi
653 Okunma.
31 Ocak 2017
Akıp giden yaşam
551 Okunma.
24 Ocak 2017
İttihatçılar
690 Okunma.
17 Ocak 2017
Sen Lazım
617 Okunma.
11 Ocak 2017
Ruhumun Aynası
673 Okunma.
04 Ocak 2017
İttihat ve Terakki
737 Okunma.
27 Aralık 2016
Mustafa Kemal
754 Okunma.
20 Aralık 2016
Vatan Yahut Silistre
696 Okunma.
14 Aralık 2016
VATANIM SENSİN
762 Okunma.
07 Aralık 2016
Kravatın Tarihi
762 Okunma.
30 Kasım 2016
HER ŞEY NORMAL
680 Okunma.
22 Kasım 2016
ÖĞRETMENLİK
754 Okunma.
16 Kasım 2016
İstanbul
616 Okunma.
08 Kasım 2016
MİSAKI MİLLİ NEDİR?
684 Okunma.
02 Kasım 2016
Türkiye’de 29 Ekim
638 Okunma.
19 Temmuz 2016
İleri Çağ İleri Medeniyet demek midir?
1113 Okunma.
12 Temmuz 2016
İttihat ve Terakki Cemiyeti’nde Neden Lider yoktu?
839 Okunma.
29 Haziran 2016
Almanya’nın Osmanlı ile İttifak Yapma Nedenleri
706 Okunma.
31 Mayıs 2016
Babı Ali Baskını
905 Okunma.
24 Mayıs 2016
Kafkas Cephesinde Osmanlı- Alman Çatışması
813 Okunma.
17 Mayıs 2016
İttihat ve Terakki Partisi’nin ideolojisi
964 Okunma.
10 Mayıs 2016
Deniz Gezmiş’e
1024 Okunma.
03 Mayıs 2016
Mustafa Kemal ya da Enver
1171 Okunma.
26 Nisan 2016
Sarıkamış Harekatı
920 Okunma.
19 Nisan 2016
I.DÜNYA SAVAŞINDA ALMANLARLA İTTİFAK YAPMAK ZORUNLU MUYDU?
816 Okunma.
12 Nisan 2016
Fatih’in Osmanlısı
998 Okunma.
05 Nisan 2016
Latin Alfabesinin Kullanımı
1002 Okunma.
29 Mart 2016
I.Dünya Savaşı’nda Osmanlı Ordusunun Durumu
745 Okunma.
22 Mart 2016
Başka Bir Dünya
988 Okunma.
15 Mart 2016
Çanakkale Savaşı Özel Bir Savaştır
922 Okunma.
08 Mart 2016
Komutanlık Yetenektir
876 Okunma.
01 Mart 2016
II. Abdülhamit’in İttihatçılarla İktidar Mücadelesi
959 Okunma.
23 Şubat 2016
Enver Paşa’nın Kişiliği
1080 Okunma.
16 Şubat 2016
Mobbing zayıflığın göstergesidir.
968 Okunma.
09 Şubat 2016
Sevgiliye Mektup
1864 Okunma.
02 Şubat 2016
Türklerde milli bilinç
963 Okunma.
26 Ocak 2016
Güzellik emek ister
1098 Okunma.
12 Ocak 2016
Enver Paşa ve Mustafa Kemal ilişkisi
1246 Okunma.
05 Ocak 2016
Enver
977 Okunma.
29 Aralık 2015
Vatan Nedir?
1385 Okunma.
22 Aralık 2015
25 Aralık
969 Okunma.
15 Aralık 2015
Kahraman mı, Vatan haini mi?
1009 Okunma.
09 Aralık 2015
Ermeni Soykırım iddialarına Türk yanıtı ne olmalı?
939 Okunma.
01 Aralık 2015
İhmal Edilen Bayırbucak
908 Okunma.
24 Kasım 2015
Osmanlı Ordusunun Almanlara Teslimi
1101 Okunma.
17 Kasım 2015
Osmanlı Aydınları İttihatçıları İttihatçılar…
958 Okunma.
10 Kasım 2015
Muhteşem savaş konuşmaları
1786 Okunma.
Haber Yazılımı